Oscar Rehberi ’25: Uluslararası Film

Geçtiğimiz yıl ödülü alan I’m Still Here filminin yönetmeni Walter Salles

En İyi Uluslararası Film için Akademi’nin ne yazık ki hâlâ büyük sınırları var. 40 dakikadan uzun olması, Amerika Birleşik Devletleri ve bağlı bölgeleri dışında üretilmesi, diyaloglarının en az yüzde 50’sinin İngilizce dışındaki bir dilde olması gibi temel kuralların yanı sıra her ülkenin yalnızca bir film gönderebilmesi de bu çerçevenin en tartışmalı tarafı. Bu durum hem müthiş kısır bir manzara yaratıyor hem de Jafar Panahi gibi ülkesi tarafından reddedilen sinemacılar için ciddi engeller doğuruyor. Ulusal komiteler de çoğu zaman iktidarla kurdukları bağlar doğrultusunda politik seçimler yapmaktan geri kalmıyor, malum. Buna ne zaman bir çözüm getirileceği ise hâlâ meçhul. Yönetmenlerin bireysel başvuruda bulunabilmesi ya da ülke başına tek aday sınırının kaldırılması bile sorunu bütünüyle çözmeyecek gibi duruyor. Üstelik oylamanın tüm üyelere açılmasıyla birlikte kategori giderek bir popülerlik yarışına da dönüşmüş durumda. Büyük festivallerden birinde gösterilmediyseniz işiniz zor. Bu seneki beş adaya bakmak yeterli; dördü Cannes’dan, biri Venedik’ten.

Sürecin tek ayırt edici yönü sayılabilecek ülke başına tek film kuralı, ulusal komitelere de belirli kriterler dayatıyor. Resmî adayın en az yarısı sinema profesyonellerinden oluşan bir kurul tarafından seçilmesi gerekiyor. Sonrasında oylama iki aşamada tamamlanıyor: Önce tüm üyelerin katılabildiği turda 15 filmlik kısa liste belirleniyor, ardından bu filmlerin tamamını izlediğini kanıtlayan üyelerin oylarıyla beş aday netleşiyor. Değişmesi gerektiği sıkça dile getirilen bir başka nokta ise ödülün teknik olarak filme verilmesine rağmen heykelciğin yönetmen tarafından kabul edilmesi ve adaylığın ülke adına kayda geçmesi.

98. Akademi Ödülleri’nin En İyi Uluslararası Film kategorisinde ise dikkat çekici bir ilk yaşanıyor. Beş filmden dördü diğer dallarda da adaylık çıkarmayı başardı. Bu durum Akademi’nin üye profilindeki dönüşümün en somut göstergelerinden biri. İçlerinde Sentimental Value’nun En İyi Film adaylığı da bulunması, onu kağıt üzerinde bir adım öne çıkarıyor. “Geçen sene de Emilia Pérez için aynısı söyleniyordu ama I’m Still Here kazandı.” diyenler olacaktır; ancak koşullar pek benzer değil. Hatırı sayılır bir destek tabanına sahip The Secret Agent’ın sürpriz yapabileceğine inananların da, Sentimental Value’nun aleyhine işleyen bir skandalın ortada olmadığını hatırlaması gerek. Geçen yılki rezalet bambaşka bir seviyedeydi.

IT WAS JUST AN ACCIDENT

Fransa, en çok adaylığı olan ülke olma ünvanını daha da ileriye taşımaya devam ediyor. 43. adaylığını alan ülkenin 9 Oscar’ı ve 3 adet de ülke sineması adına Monsieur Vincent (1948), The Walls of Malapaga (1950) ve Forbidden Games (1952) tarafından alınmış Onur Ödülü var.

• 2024: Emilia Pérez (I’m Still Here – Brezilya kazandı.)
• 2019: Les Misérables (Parasite – Güney Kore kazandı.)
• 2015: Mustang (Son of Saul – Macaristan kazandı.)
• 2009: A Prophet (The Secret in Their Eyes – Arjantin kazandı.)
• 2008: The Class (Departures – Japonya kazandı.)
• 2005: Joyeux Noël (Tsotsi – Güney Afrika kazandı.)
• 2004: Les Choristes (The Sea Inside – İspanya kazandı.)
• 2001: Amélie (No Man’s Land – Bosna Hersek kazandı.)
• 2000: The Taste of Others (Crouching Tiger, Hidden Dragon – Tayvan kazandı.)
• 1999: East/West (All About My Mother – İspanya kazandı.)
• 1996: Ridicule (Kolya – Çek Cumhuriyeti kazandı.)
• 1992: Indochine (KAZANDI)
• 1990: Cyrano de Bergerac (Journey of Hope – İsviçre kazandı.)
• 1989: Camille Claudel (Cinema Paradiso – İtalya kazandı.)
• 1987: Au revoir les enfants (Babette’s Feast – Danimarka kazandı.)
• 1986: Betty Blue (The Assault – Hollanda kazandı.)
• 1985: Three Men and a Cradle (The Official Story – Arjantin kazandı.)
• 1983: Entre Nous (Fanny and Alexander – İsveç kazandı.)
• 1982: Coup de Torchon (To Begin Again – İspanya kazandı.)
• 1980: The Last Metro (Moscow Does Not Believe in Tears – Sovyetler Birliği kazandı.)
• 1979: A Simple Story (The Tin Drum – Batı Almanya kazandı.)
• 1978: Get Your Handkerchiefs (KAZANDI)
• 1977: Madame Rosa (KAZANDI)
• 1976: Cousin Cousine (Black and White in Color – Fildişi Sahilleri kazandı.)
• 1974: Lacombe, Lucien (Amarcord – İtalya kazandı.)
• 1973: Day for Night (KAZANDI)
• 1972: The Discreet Charm of the Bourgeoisie (KAZANDI)
• 1970: Hoa-Binh (Investigation of a Citizen Above Suspicion – İtalya kazandı.)
• 1969: My Night with Maud (Z – Cezayir kazandı.)
• 1968: Stolen Kisses (War and Peace – Sovyetler Birliği kazandı.)
• 1967: Live for Life (Closely Watched Trains – Çekoslovakya kazandı.)
• 1966: A Man and a Woman (KAZANDI)
• 1964: The Umbrellas of Cherbourg (Yesterday, Today and Tomorrow – İtalya kazandı.)
• 1962: Sundays and Cybèle (KAZANDI)
• 1960: La Vérité (The Virgin Spring – İsveç kazandı.)
• 1959: Black Orpheus (KAZANDI)
• 1958: My Uncle (KAZANDI)
• 1957: Gates of Paris (Nights of Cabiria – İtalya kazandı.)
• 1956: Gervaise (La Strada – İtalya kazandı.)

THE SECRET AGENT

Brezilya’nın altıncı adaylığı ve ilk ödüllerini daha geçen sene kazandılar.

• 2024: I’m Still Here (KAZANDI)
• 1998: Central Station (Life Is Beautiful – İtalya kazandı.)
• 1997: Four Days in September (Character -Hollanda kazandı.)
• 1995: O Quatrilho (Antonia’s Line – Hollanda kazandı.)
• 1962: Keeper of Promises (Sundays and Cybèle kazandı.)

SENTIMENTAL VALUE

Norveç bu sene yedinci adaylığını aldı ama hâlâ bu dalda Oscar kazanabilmiş değiller.

• 2021: The Worst Person in the World (Drive My Car – Japonya kazandı.)
• 2012: Kon-Tiki (Amour – Avusturya kazandı.)
• 2001: Elling (No Man’s Land – Bosna Hersek kazandı.)
• 1996: The Other Side of Sunday (Kolya- Çek Cumhuriyeti kazandı.)
• 1987: Pathfinder (Babette’s Feast – Danimarka kazandı.)
• 1957: Nine Lives (Nights of Cabiria – İtalya kazandı.)

SIRAT

İspanya, Sirāt sayesinde birlikte adaylık sayısını 22’ye çıkardı. Ülkenin geçmişte kazandığı 4 Oscar’ı var.

• 2023: Society of the Snow (The Zone of Interest – Birleşik Krallık kazandı.)
• 2019: Pain & Glory (Parasite – Güney Kore kazandı.)
• 2004: The Sea Inside (KAZANDI)
• 1999: All About My Mother (KAZANDI)
• 1998: The Grandfather (Life Is Beautiful – İtalya kazandı.)
• 1997: Secrets of the Heart (Character – Hollanda kazandı.)
• 1993: Belle Époque (KAZANDI)
• 1988: Women on the Verge of a Nervous Breakdown (Pelle the Conqueror – Danimarka kazandı.)
• 1987: Course Completed (Babette’s Feast – Danimarka kazandı.)
• 1984: Double Feature (Dangerous Moves – İsviçre kazandı.)
• 1983: Carmen (Fanny and Alexander – İsveç kazandı.)
• 1982: Begin the Beguine (KAZANDI)
• 1980: The Nest (Moscow Does Not Believe in Tears – Sovyetler Birliği kazandı.)
• 1979: Mama Turns a Hundred (The Tin Drum – Batı Almanya kazandı.)
• 1977: That Obscure Object of Desire (Madame Rosa – Fransa kazandı.)
• 1972: My Dearest Senorita (The Discreet Charm of the Bourgeoisie – Fransa kazandı.)
• 1970: Tristana (Investigation of a Citizen Above Suspicion – İtalya kazandı.)
• 1967: El amor brujo (Closely Watched Trains – Çekoslovakya kazandı.)
• 1963: Los Tarantos (8½ – İtalya kazandı.)
• 1961: Plácido (Through a Glass Darkly – İsveç kazandı.)
• 1958: La Venganza (Mon Oncle – Fransa kazandı.)

THE VOICE OF HIND RAJAB

Tunus’un ikinci Oscar adaylığı. İlk adaylıklarını da yine bir Kaouther Ben Hania filmi ile almış ama Oscar’ı kazanamamışlardı.

• 2020: The Man Who Sold His Skin (Another Round – Danimarka kazandı.)